การดูแลผู้สูงอายุ – โอกาสของตลาดแรงงาน
Student blog — 26/01/2026
Knowledge
บทนำ – สังคมสูงวัยและการเปลี่ยนแปลงในตลาดแรงงาน
ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่ “สังคมผู้สูงอายุโดยสมบูรณ์” หรือ สังคมสูงวัยโดยสมบูรณ์ “(Complete Aged Society) ซึ่งหมายถึงมีประชากรอายุ 60 ปีขึ้นไป มากกว่าร้อยละ 20 หรือประชากรอายุ 65 ปีขึ้นไป มากกว่าร้อยละ 14 ของประชากรทั้งหมด สังคมสูงวัยเกิดจากการเปลี่ยนแปลงทางประชากรศาสตร์ โดยมีอัตราการเกิดที่ลดลงและอายุขัยของประชากรที่ยืนยาวขึ้น และคาดว่าในอีกไม่กี่สิบปีข้างหน้า ประเทศไทยจะเข้าสู่ “สังคมผู้สูงอายุระดับสุดยอด” (Super-Aged Society) ที่ผู้สูงอายุจะมีสัดส่วนมากกว่าร้อยละ 28 หรือประชากรอายุ 65 ปีขึ้นไป มากกว่าร้อยละ 20 แนวโน้มนี้สะท้อนถึงความจำเป็นในการเปลี่ยนแปลงระบบการดูแลสุขภาพ สวัสดิการ และโดยเฉพาะตลาดแรงงาน ที่ต้องการบุคลากรด้านการดูแลผู้สูงอายุอย่างเร่งด่วน ทั้งในด้านกายภาพ จิตใจ และสังคม ไม่เพียงแต่ในโรงพยาบาลหรือศูนย์ดูแลผู้สูงอายุเท่านั้น แต่ยังรวมถึงการดูแลในบ้าน (home care) และชุมชนอีกด้วย
ความต้องการแรงงานในสายการดูแลผู้สูงอายุ
การดูแลผู้สูงอายุไม่ใช่เพียงแค่ “พยาบาล” หรือ “ผู้ช่วยพยาบาล” เท่านั้น แต่รวมไปถึงตำแหน่งหลากหลาย เช่น
- ผู้ช่วยดูแลผู้สูงอายุ (Care Assistant)
- ผู้ช่วยฟื้นฟูสุขภาพ (Rehabilitation Aide)
- นักกิจกรรมบำบัด (Occupational therapy)
- นักกายภาพบำบัด (Physical Therapy)
- ผู้จัดการศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ (Care Manager)
- ผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีสุขภาพ (Health technology specialist)
ข้อมูลจากกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน ปี 2566 ระบุว่า ประเทศไทยขาดแคลนบุคลากรดูแลผู้สูงอายุมากกว่า 100,000 คน และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ปัจจุบัน หลักสูตรระยะสั้น เช่น หลักสูตรผู้ดูแลผู้สูงอายุ 130 ชั่วโมง หรือ 420 ชั่วโมง และหลักสูตรวิทยาศาสตร์บัณฑิต สาขาสหวิทยาการ (ผู้ช่วยฟื้นฟูสุขภาพ) ได้รับความนิยมมากขึ้นเนื่องจากได้ฝึกปฏิบัติจริง จบแล้วสามารถทำงานได้ทันทีและเข้าสู่ตลาดงานได้เร็ว รายได้เฉลี่ยเริ่มต้นตั้งแต่ 12,000 – 25,000 บาทต่อเดือน และ สูงขึ้นตามประสบการณ์และใบรับรองที่ผ่านการอบรมหรือมีความรู้ความสามารถในด้านใดด้านหนึ่งเพิ่มเติม
ทักษะสำคัญและเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้อง
ในยุคที่เทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทมากชึ้น ทักษะการดูแลผู้สูงอายุจึงไม่ใช่เพียงการป้อนอาหารหรือพาเดินเล่น แต่รวมไปถึง:
- การใช้เครื่องมือวัดสัญญาณชีพ เช่น blood pressure monitor, oximeter
- การบันทึกข้อมูลผ่านแอปสุขภาพ
- การดูแลด้านจิตใจ ป้องกันภาวะซึมเศร้า
- การเข้าใจโรคเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดัน ไตเสื่อม
นอกจากนี้เทคโนโลยีใหม่ เช่น หุ่นยนต์ช่วยดูแล ระบบเตือนล้ม หรือ smart bed ได้รับการพัฒนาและจะเข้ามาแทนที่แรงงานบางส่วน แต่ยังจำเป็นต้องมี “มนุษย์” ในการดูแลเชิงลึก โดยเฉพาะด้านอารมณ์และความสัมพันธ์ระยะยาว
สรุปและแนวโน้มในอนาคต
การดูแลผู้สูงอายุไม่ใช่เพียงภาระของครอบครัวอีกต่อไป แต่เป็น “โอกาส” ในการสร้างอาชีพที่มั่นคง และยังมีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสังคมไทย
แนวโน้มในอนาคต:
- ความต้องการบุคลากรจะเพิ่มขึ้นทั้งในไทยและต่างประเทศ โดยเฉพาะญี่ปุ่น เกาหลี เยอรมัน
- การจัดการด้านจริยธรรม ความปลอดภัย และมาตรฐานวิชาชีพ จะได้รับความสนใจมากขึ้น
- หลักสูตรฝึกอบรมจะพัฒนาให้ทันสมัยและยืดหยุ่น
- การบูรณาการเทคโนโลยีเข้ากับการดูแลผู้สูงอายุจะกลายเป็นทักษะพื้นฐาน
ดังนั้น หากคุณกำลังมองหาอาชีพที่มั่นคง มีความหมาย และมีความต้องการสูงในตลาดแรงงาน “การดูแลผู้สูงอายุ” คือหนึ่งในทางเลือกที่ไม่ควรมองข้าม
บรรณานุกรม
- สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2565). รายงานประชากรสูงอายุประเทศไทย. เข้าถึงจาก https://www.nso.go.th
- กรมพัฒนาฝีมือแรงงาน. (2566). แนวโน้มตลาดแรงงานสายดูแลผู้สูงอายุ. กรุงเทพฯ: กระทรวงแรงงาน
- ศูนย์วิจัยกสิกรไทย. (2566). ธุรกิจดูแลผู้สูงอายุ: โอกาสทองของอนาคต
- World Health Organization. (2021). Global strategy on ageing and health. Geneva: WHO
- JETRO Thailand. (2565). โอกาสแรงงานไทยในญี่ปุ่น: สาขาผู้ดูแลผู้สูงอายุ
#สหวิทยาการ ผู้ช่วยฟื้นฟูสุภาพ UTCC #Rehab Aide
Facebook: https://www.facebook.com/profile.php?id=61550664284423
เว็บไซต์คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี: https://science.utcc.ac.th/
คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย
#ผู้ช่วยฟื้นฟูสุขภาพ #RehabAide #อาชีพสายสุขภาพมาแรง #เรียน RehabAide3.5ปี #สมัครเรียนผู้ช่วยฟื้นฟูสุขภาพ #รายได้RehabAide #เรียนต่อสายสุขภาพ #งานด้านสุขภาพไม่ต้องจบวิทย์ #เรียนฟื้นฟูสุขภาพสำหรับสายอาชีพ #อาชีพดูแลผู้สูงอายุ #สหวิทยาการ #คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี #UTCC
เรียบเรียงโดย: ผู้ช่วยศาสตราจารย์ภัชรี สิทธิกิจโยธิน
หลักสูตรวิทยาศาสตรบัณฑิต สาขาสหวิทยาการ (ผู้ช่วยฟื้นฟูสุขภาพ)
แชร์บทความนี้
